2020, nummer 5

In de kennisbank van TH&MA HOGER ONDERWIJS  (TH&MA) zijn artikelen opgeslagen van verschillende jaargangen. Als abonnee kunt op verschillende manieren in het archief zoeken: op trefwoord en vrij op zoekterm. U treft de artikelen aan als opgemaakt PDF-document.

Om van de kennisbank gebruik te maken moet u zich eerst registreren  Daarna kunt u inloggen. Heeft u nog vragen? Kijk eerst op de pagina met veelgestelde vragen.

Heeft u hulp nodig, stel dan uw vraag aan: helpdesk@instondo.nl.



Hoofdredactioneel - Lessen voor de toekomst

Bert Hoogewijs

Met Dolcissima mia vita van Carlo Gesualdo en het Collegium Vocale Gent onder leiding van Philippe Herreweghe opnieuw sinds lang een liveconcert meegemaakt. En wat later onder meer ook de wereldcreatie van Arvo Pärts Für Jan van Eyck. Van Eyck, van wie een unieke overzichtstentoonstelling in maart nog abrupt werd afgebroken. Nog even vermelden dat ook het wondermooie Os Justi van Anton Bruckner op het programma stond. Gewoon om te zeggen dat de cultuursector zich
even had herpakt.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Rubriek: Hoofdredactioneel

Trefwoorden: Crisis management | Redactioneel

Interview - Mark van Vugt

Elma Drayer | Mark van Vugt

Wat zijn de gevolgen van het massale thuiswerken op ons menselijk gedrag? En hoe geef je leiding aan je medewerkers in deze tijd? De Amsterdamse hoogleraar psychologie Mark van Vugt schreef er met 29 andere experts een artikel over, dat internationaal de aandacht trok. ‘Ik pak vaker de telefoon. Deed ik voorheen nooit, je zag elkaar toch. Dat bellen is wel een obstakel, merk ik.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Rubriek: Interview

Trefwoorden: Crisis management

Durf extreem te denken

Frans van Vught | Marijk van der Wende

Wat de coronacrisis ons leert

Strategische analyse in het hoger onderwijs vraagt in het postcoronatijdperk om een nieuwe aanpak, betogen Frans van Vught en Marijk van der Wende. Om relatieve onvoorspelbaarheid te lijf te gaan, heb je volgens hen een combinatie nodig van een proactieve en een reactieve analysemethode.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Omgaan met onzekerheden

Aimé Heene | Simonne Vermeylen

Tien aanbevelingen voor bestuurders en directies

Hoe kunnen hogeronderwijsinstellingen hun strategisch denken, beslissen en handelen inrichten om beter voorbereid te zijn op onverwachte crises en de gevolgen daarvan? Aimé Heene en Simonne Vermeylen doen tien aanbevelingen. Van ‘Erken onvoorspelbaarheid’ tot ‘Kopieer anderen niet’.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Pandemie en strategische planning

Bert George

Betekent covid-19 het failliet?

Het hoger onderwijs heeft volgens Bert George een ‘strategische planning 2.0’ nodig die rekening houdt met de door covid-19 veroorzaakte spanningen. ‘Maar wat maakt planning strategisch? Ondanks de populariteit van deze benadering is het bijzonder moeilijk om één standaarddefinitie te vinden.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Leven na de crisis

Patrick van der Duin | Hans Stavleu

Scenario's voor het postcovidtijdperk

De Stichting Toekomstbeeld der Techniek ontwikkelde verschillende scenario’s voor Nederland na corona. Ze beschrijven de mogelijke achtergronden waartegen hogeronderwijsinstellingen hun strategische beslissingen moeten nemen. ‘Wat zich begin 2020 in een paar weken heeft voltrokken, zou voorheen zeker tien jaar hebben geduurd.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Een nieuwe start, in vele opzichten

Kaat Delrue | Tomas Legrand | Kris Thienpont | Wim De Wulf

Crisismanagement in tijden van transformatie

Toen covid-19 zich aandiende, was de Arteveldehogeschool nog maar net begonnen aan een grote reorganisatie. De pandemie bleek bepaald niet in alle opzichten nadelig voor de transformatie en het onderwijsbeleid. ‘Door de crisis hebben de expertisenetwerken versneld hun slagkracht ontwikkeld, en daar plukken we vandaag de vruchten van.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Fouten maken mag

Bram Steijn

De coronacrisis als casus verandermanagement

Als vicedecaan merkte Bram Steijn hoe uitdagend verandering kan zijn in een complexe organisatie. En toen moest covid-19 nog komen. Op basis van inzichten uit de wetenschappelijke literatuur analyseert hij het veranderproces dat zijn universiteit dit jaar heeft ondergaan. ‘Business as usual was simpelweg niet meer mogelijk. Het was voor iedereen direct duidelijk dat er iets moest gebeuren.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Een kritische blik op afstandsonderwijs

Dylan Couck

Elk nadeel heeft z'n voordeel

Het coronavirus heeft het hoger onderwijs de nodige kopzorgen bezorgd, maar het heeft volgens Dylan Couck evenzeer kansen blootgelegd. Het is duidelijk dat afstandsonderwijs geen tijdelijke noodgreep zal zijn. Hoe kunnen instellingen ook na de pandemie de kwaliteit ervan garanderen?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

De universiteit als duurste streamingsdienst?

Tabish Ansari | Anne Beaulieu | Taís Blauth | Anno Bunnik | Ofer Engel | Selen Eren | Daniel Feitosa | Oskar Gstrein | Clarisse Kraamwinkel | Eko Rahmadian | Andrej Zwitter

De gevolgen van een veranderde infrastructuur

Massaonderwijs is voor een groot deel afhankelijk van gedeelde ruimte. Veel van de nadelige gevolgen van de pandemie op het onderwijs hebben dan ook te maken met infrastructuur. Onderzoekers van het Data Research Centre waarschuwen dat een verschuiving naar onlineonderwijs een organisatorische verandering betekent die ten koste kan gaan van sociale relaties.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Corona stelt toetsen op de proef

Antoinette van Berkel | Veronica Bruijns

Ongemakken en voordelen van een steile leercurve

Alles ging dankzij corona direct online. Door die plotselinge overgang raakte ook bij de Hogeschool van Amsterdam het denken over toetsing in een stroomversnelling. Dit bracht de zwakke plekken ervan aan het licht, maar leidde volgens Veronica Bruijns en Antoinette van Berkel ook tot nuttige inzichten voor de toekomst. En nieuwe kwesties dienen zich alweer aan: wat doe je met studenten die in quarantaine zitten en een toets op locatie hebben?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Column - Prangende vragen

Jeroen Huisman

Ons bereikten alarmerende berichten vanuit de universitaire gemeenschap. Studenten zeiden tussen de bomen het virus niet meer te zien en docenten zagen tussen de virussen het bos niet meer. Crises en hoger onderwijs zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, althans zo doen veel analisten ons geloven. Als we Herbsts boektitel From Crisis to Crisis (1982) letterlijk nemen, strompelde het Amerikaanse hoger onderwijs al sinds de 17de eeuw van de ene crisis naar de andere. Dit bracht het bestuur van onze instelling op het idee een permanent crisismanagementteam op te richten, dat paraat staat om al jullie prangende vragen – rond welke crisis dan ook – te beantwoorden. Uiteraard stellen we onze antwoorden en suggesties graag aan eenieder beschikbaar. Hieronder een inkijkje in wat jullie zoal bezighoudt.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Rubriek: Column

Trefwoorden: Column | Crisis management

Open brief aan universiteitsbestuurders

Marijtje Jongsma

De crisis was allang begonnen

Universiteiten moeten nú de juiste keuzes maken, stelt Marijtje Jongsma van de Algemene Onderwijsbond in een open brief. ‘Geef mensen de ruimte om hun werk te doen. En neem afscheid van de obsessie met rendementsdenken, want dat heeft het hoger onderwijs uitgehold.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Dynamische risicobeheersing in actie

Frank Claeys

Welzijn en milieu in het hoger onderwijs na covid-19

‘Als preventieadviseurs’, schrijft Frank Claeys, ‘zien wij als eersten hoe de situatie van vandaag snijdt in de mentale weerbaarheid van personeelsleden en studenten.’ Hij beseft dat zijn taken na de coronacrisis nooit meer dezelfde zullen zijn. Onderwijsinstellingen zullen voortaan risicosituaties steeds opnieuw moeten evalueren op basis van nieuwe inzichten.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Internationalisering, juist nu

Martin Paul

Een wereldwijde crisis vraagt om wereldwijd samenwerken

De internationalisering van universiteiten stond al onder druk, maar een geheel onverwachte pandemie maakte de situatie nog veel onvoorspelbaarder. Collegevoorzitter Martin Paul vertelt hoe de Universiteit Maastricht, als internationale onderwijsinstelling bij uitstek, haar band met partneruniversiteiten heeft aangegrepen om de situatie het hoofd te bieden.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

Sustainability is part of the problem, not the solution

Frans Melissen | Lars Moratis

The societal role of business schools

After the financial crisis, now the Covid-19 pandemic necessitates critical reflection on the responsibilities of business schools in society. They should embrace the moral and political agenda that underpins the transition to a sustainable economic model and make campaigning for furthering that agenda their priority.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Crisis management

De verrijking die een alliantie biedt

Kristiaan Versluys

Samenwerking met oog voor eigenheid

In 2018 sloten de Erasmushogeschool Brussel en de Hogeschool Gent een alliantieovereenkomst. Coördinator Kristiaan Versluys vertelt hoe het verbond tussen de twee organisaties een groot succes werd. ‘Medewerkers ervaren nauw contact met vakgenoten uit een verwante instelling als een verademing.’De

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijsvernieuwing

Een diversity officer is niet genoeg

Saskia Bonjour | Marieke van den Brink | Gwendolyn Taartmans

Het diversiteitsbeleid op Nederlandse universiteiten

Wat doen Nederlandse universiteiten met het thema diversiteit? Op basis van beleidsdocumenten en interviews met medewerkers inventariseerden de auteurs wat ze zoal ondernemen en op welke problemen ze stuiten. Een van de geïnterviewden: ‘Ze roepen allemaal tegen een meerdere: wij vinden dat belangrijk. Maar je krijgt ze niet naar een training.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Diversiteit

Boekbespreking - Holistisch toetsen

Antoinette van Berkel

Liesbeth Baartman, Tamara van Schilt-Mol, Cees van der Vleuten:
Programmatisch toetsen. Voorbeelden en ervaringen uit de praktijk

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Rubriek: Boekbespreking

Trefwoorden: Boeken en Bladen

Boekbespreking - Hoger onderwijs als stuwende kracht

Bruno Broucker

Leasa Weimer & Terhi Nokkala (red.):
Universities as Political Institutions. Higher Education Institutions in the Middle of Academic, Economic and Social Pressures

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Rubriek: Boekbespreking

Trefwoorden: Boeken en Bladen

Boekbespreking - De nieuwe student

Izaak Dekker

Toske Andreoli:
De mooiste tijd van je leven? Een nieuwe kijk op studiestress

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Rubriek: Boekbespreking

Trefwoorden: Boeken en Bladen