2015, nummer 2

Hoofdredactioneel

Sijbolt Noorda

Toegang tot hoger onderwijs is een kwestie van kiezen of gekozen worden. Een egalitaire samenleving hecht aan vrije keuze en gelijke kansen voor iedereen. In een competitieve samenleving zijn selectie en gekozen worden de gewoonste zaak van de wereld. Zoals het eraan toe gaat in Japan, is in Vlaanderen vooralsnog ondenkbaar. In de praktijk van de meeste open democratieën ligt het niet zo zwart-wit. Het egalitaire gedachtengoed wordt gemengd met allerlei voorkeuren en specifieke doelstellingen om achterstanden te compenseren of uitmuntendheid te stimuleren. Kijk maar naar Nederland. Anderzijds stellen competitieve modellen hun selectiemethoden voortdurend bij om gewenste resultaten te bereiken en introduceren quota om minderheden te bevoordelen. Zoals in de Verenigde Staten.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Redactioneel

Morele moed gevraagd

Elma Drayer

In Vlaanderen ligt selectie aan de poort nog gevoeliger dan in Nederland. Elke middelbare scholier met een diploma mag zich nu inschrijven bij de universitaire opleiding van zijn keuze. Rik Torfs, rector van de Katholieke Universiteit Leuven, zou dat graag anders zien. ‘Dit systeem klopt in theorie als een bus. Terwijl het een vorm van ontsporing is die mooi wordt verwoord.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Competentiegericht onderwijs | Excellentie

Hoe krijg je gemotiveerde studenten in huis?

Klaas Visser

De opleiding psychologie aan de Universiteit van Amsterdam experimenteert sinds 2006 met ‘decentrale selectie’. Aankomende studenten kunnen tijdens een zogeheten studieweek uitvinden of psychologie wel de juiste keuze voor hen is. ‘De groep die was geslaagd voor de selectietoets presteerde significant beter dan de groep die was gezakt.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Competentiegericht onderwijs | Studentenbeleid

Selectie- en oriënteringsproeven doorstaan de toetsing niet

Erna Nauwelaerts, Sarah Doumen

In het licht van de lage slaagpercentages van eerstejaarsstudenten en de besparingen in het hoger onderwijs in Vlaanderen staan selectie- en oriënteringsproeven hoog op de agenda. Maar deze proeven hebben heel wat valkuilen en beperkingen. Een alternatieve aanpak om een goede studiekeuze te bevorderen en studierendement te verhogen dringt zich dan ook op. De Universiteit Hasselt wil samen met de secundaire scholen het oriënteringstraject in het secundair onderwijs versterken.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie

Begin niet zomaar aan toelatingsproeven

Bram Spruyt, Lilith Roggemans, Peter in 't Veld

In Vlaanderen kent tot nog toe alleen de opleiding tot arts en tandarts een strenge, bindende toelatingsproef. Nu de roep klinkt om die ook bij andere studies in te voeren dringt de vraag zich op: valt er wat te leren uit de ervaringen die daar zijn opgedaan? ‘Bij te haastige invoering van dergelijke proeven zal de sociale kost aanzienlijk zijn.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie

Student zoekt opleiding

Jeroen Huisman

Zoals u weet moest onze omroep enkel jaren geleden stoppen met de razend populaire serie Boer zoekt vrouw. We benadrukken dat het programma bleef voldoen aan de verwachtingen van de kijkers, maar ondertussen had zo ongeveer elke boer(in) in Nederland meegedaan. Dit leek de redactie een goede reden om het format te veranderen. Helaas is de keuze vorig jaar wat problematisch uitgevallen. Toegegeven, onze keuze voor Politicus zoekt kiezer was wellicht onvoldoende doordacht (na twee afleveringen verlieten alle kiezers gillend de opnames), maar het leek ons een beter idee dan de riskante alternatieven die in de ver- schillende brainstormsessies naar voren kwamen. Zoals: Medium zoekt contact.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Column

Hoe krijg je de dokters die je wilt hebben?

Janke Cohen-Schotanus, Anke M. van Trigt

Tot eind jaren negentig bepaalde loting of je geneeskunde kon studeren. Sindsdien experimenteren faculteiten met andere selectiemethoden. Helaas is de gouden standaard nog steeds niet gevonden, constateren Janke Cohen en Anke van Trigt. ‘Opvallend genoeg neemt de belangstelling vanuit het buitenland voor ons afgeschafte lotingssysteem de laatste jaren toe.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden:

Strengheid werkt

Marcel Vooijs, Maarten van de Ven, Simone Buitendijk

De Universiteit Leiden onderzocht de uitbreiding van het bindend studieadvies die ze in 2013 invoerde. Gaan eerstejaars er sneller door studeren? En blijven tweedejaars ‘op tempo’? De eerste resultaten laten inderdaad positieve effecten zien, al zijn die niet in alle studentengroepen even sterk. ‘Vooral mannelijke studenten en studenten met een migrantenachtergrond lijken meer moeite te hebben met de verhoogde eis.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Studentenbeleid

Nut en noodzaak van bindend studieadvies

Mark te Wierik

Stimuleert een strenger bindend studieadvies studenten tot harder werken? Hogeschool Windesheim zocht het uit. ‘Belangrijke vraag is wel of alle studenten even goed met het bindend studieadvies kunnen omgaan. Wat te doen wanneer dit niet het geval is?’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Studentenbeleid

Op zoek naar de perfecte match tussen studie en student

Theo Wubbels, Marieke de Bakker, Leoniek Wijngaards-de Meij

De Universiteit Utrecht biedt aankomende studenten sinds 2013 een ‘matchingstraject’ aan. Past de studie waarop ze hun zinnen hebben gezet wel echt bij hen? De eerste resultaten zijn hoopgevend. ‘Uit de ervaringen tot nu toe blijkt dat hoe eerder in het jaar een scholier meedoet aan matching, hoe effectiever het instrument is.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie | Studentenbeleid

Er is meer nodig dan een goed stel hersens

Marise Born, Sabrine Tierie

Onderwijsinstellingen die aan selectie moeten doen, kunnen veel leren van de bevindingen uit selectiepsychologie. Wat zijn betrouwbare voorspellers voor een succesvolle match? En hoe kom je erachter of de kandidaat de juiste kwaliteiten in huis heeft? ‘Toegepast op het onderwijs, zou het denkproces dus aan de eindstreep van de opleiding moeten beginnen.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie

Net als in het bedrijfsleven

Miriam Sperling

Sinds kort ondergaan kandidaten die zich aanmelden voor Hotelschool The Hague een uiterst intensieve selectieprocedure die een dag lang beslaat. ‘De extra kosten wegen ruimschoots op tegen de kostenbesparing die een lagere uitval van studenten met zich meebrengt.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie

Als het werkt, dan werkt het

Meike Vernooij

Ik was zeventien toen ik mijzelf als item op het achtuurjournaal voorbij zag komen. Die zo- mer van 1996 was ik net geslaagd voor mijn eindexamen, met louter negens en tienen, maar uitgeloot voor de studie van mijn keuze. Het was komkommertijd, het broeide al een tijdje in onderwijsland, en zo werd ik van de ene op de andere dag het symbool voor de onrechtvaardigheid van loten voor studieplaatsen. Tegenstanders van het lotingssysteem zagen hun kans. Die ‘briljante scholiere’ kon toch niet zomaar de deur worden gewezen? Toenmalig minister Ritzen kwam onder vuur te liggen, de commissie-Drenth werd ingesteld en een omwenteling was in gang gezet. Een omwenteling die nu, bijna twintig jaar later, resulteert in het volledig afschaffen van loting voor numerus-fixusstudies.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Column

Niemand moet het, bijna iedereen doet het

Tinne De Laet, Riet Callens, Jef Vanderoost, Joos Vandewalle

Deelname is vrijwillig, maar biedt wel grote voordelen. Ziehier de aantrekkingskracht van de Leuvense ‘ijkingstoets’ die vóór het begin van het academiejaar test of een aankomend student het vak wiskunde voldoende beheerst om de opleiding burgerlijk ingenieur aan te kunnen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie

Vraag het SIMON

Lot Fonteyne & Wouter Duyck

Niet alle aankomende studenten hebben een realistisch beeld van wat een opleiding inhoudelijk biedt. Ook beschikken ze niet altijd over de noodzakelijke begincompetenties. De Universiteit Gent ontwikkelde een nieuwe test die hen moet helpen om de juiste studiekeuze te maken. Nog beter, aldus Lot Fonteyne en Wouter Duyck, zou zijn als de test voor iedere scholier in Vlaanderen verplicht werd.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie

Studeren als recht of voorrecht

Marco Snoek, Roeland van der Rijst, Marloes van Verseveld, Dineke Tigelaar, Jan van Driel

Is strenge selectie voor de lerarenopleidingen wenselijk en mogelijk? Het Nederlandse ministerie van onderwijs liet een verkenning uitvoeren. De onderzoekers pleiten voor terughoudendheid. Bovendien moet volgens hen aan de invoering van nieuwe selectievormen een fundamentele discussie voorafgaan. Wat voor soort hoger onderwijs willen wij?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden:

Leren zwemmen zonder water lukt niet

Lobke Dedrie, Sofie Vispoel & Delphine Goethals

Leerkrachten voelen zich niet altijd in staat om een rol te spelen in de studiekeuzebegeleiding, vooral nu het hogeronderwijslandschap steeds complexer wordt. De Arteveldehogeschool reikt ze de helpende hand met een stappenplan.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Selectie | Studentenbeleid

Wij eisen lente

Marijke van der Wende

Ik was nog zo gewaarschuwd toen ik naar Harvard ging voor mijn sabbatical: “Boston, brrr, veel te koud!” Ik besteedde er geen aandacht aan, tenslotte ging ik voor de acade- mische kwaliteit en niet voor het klimaat. Ik had de uitnodiging uit Berkeley naast me neergelegd, want daar was ik al eens geweest, dus minder interessant. Mijn collega daar stuurde aanbevelingsbrieven voor mijn onderzoeksvoorstel voor Harvard en de afgelopen weken sarcastische mailtjes met strandfoto’s uit California. Of ik het nog steeds naar m’n zin had bij de concurrentie?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Column

Minder zeggenschap, meer vertrouwen

Jochem Streefkerk

De invoering van een ‘vertrouwensregel’, analoog aan de regel die geldt in de relatie tussen parlement en kabinet, zou volgens Jochem Streefkerk een deel van de oplossing kunnen zijn voor de bestuurlijke tekortkomingen aan de universiteit. ‘Autonomie en doelmatigheid komen zo meer met elkaar in balans.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Medezeggenschap

Datarubriek

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Redactioneel

Boeken en bladen

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Boeken en Bladen