2015, nummer 1

Hoofdredactioneel

Sijbolt Noorda

Onderwijsvernieuwing heeft geen gemakkelijk leven. Haar woon- of verblijfplaats zijn beleidsbrieven of decreten, onderzoeksrapporten en handboeken. Ze staat meestal opgesteld naast andere ing-woorden als flexibilisering, digitalisering en modernisering. Komt ze van hogerhand, dan wordt haar nut en noodzaak steevast betwist. Ontstaat ze in de praktijk van alle dag, dan telt ze niet of nauwelijks mee.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Redactioneel

Beter samenwerken met het werkveld

Mieke Beckers

In het professioneel gericht hoger onderwijs staat een sterke oriëntatie op het werkveld en op de beroepsuitoefening centraal. Het doel van de professionele bachelor is immers inzetbaarheid op de arbeidsmarkt. Cijfers van de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling (VDAB) tonen jaar na jaar aan dat de professionele bacheloropleidingen in Vlaanderen die doelstelling met verve halen. Van alle schoolverlaters zijn professionele bachelors één jaar na het afstuderen het minst werkzoekend: slechts 7 procent vond nog geen job (VDAB, 2014).

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijsvernieuwing

Leren samen kennis creëren

Ouke Pijl, Pieter Cornelissen & Suzanne Unck

Door het tempo waarin functies en beroepen veranderen, verdwijnen én ontstaan, blijft een leven lang leren noodzakelijk. Innovatie en technologische ontwikkelingen stellen voortdurend andere en hogere eisen aan de kennis en kunde van professionals. Volgens cijfers van het Sociaal en Cultureel Planbureau verviel in de periode 1994-2002 jaarlijks zo’n 2 tot 4 procent van alle functies. In de periode 2004-2008 was dat zelfs jaarlijks 4 tot 6 procent. Een vergelijkbare groei is te zien bij het ontstaan van nieuwe functies.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden:

Participatie door een multidisciplinaire lens

Resi Niesten-Baeten, Anouke Bakx & Audrey Seezink

Slechts 51 procent van de voltijd hbo-bachelorstudenten behaalt het diploma binnen de nominale studieduur (Centraal Bureau voor Statistiek, 2013). De meeste studenten doen langer dan één jaar over de propedeuse en 36 procent is al voor het einde van het eerste studiejaar met de gekozen opleiding gestopt (Inspectie van het onderwijs, 2012). In de meerjarenafspraken met het ministerie van onderwijs is vastgelegd dat hogescholen in- spanningen zullen leveren om het studiesucces structureel te verhogen (OCW-HBO raad, 2011).

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijsvernieuwing

Best wel cool

Jeroen Huisman

Wat hebben we de afgelopen jaren bereikt met vernieuwingen in het hoger onderwijs? Ik vroeg het aan Torsten Wijfels, hoogleraar onderwijsproblematiek aan de Gesloten Universiteit van Nederland.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Column

De docent als sleutelfiguur bij blended learning

Lore Demedts, Frederic Raes, Olaf Spittaels, Griet Lust & Hilde van Puyenbroeck

Door de vooruitgang van technologie vervagen meer en meer de grenzen tussen traditioneel contactonderwijs en digitaal leren. Blended learning betreft alle vormen van leren die ondersteund worden door een doordachte combinatie van online of digitaal leren en face-to-face-leren. Blended learning bereidt studenten voor op een leven lang leren in een digitale informatiemaatschappij. Ze worden geconfronteerd met digitale leeromgevingen waarbinnen ze de nodige zelfsturende competenties moeten aanwenden.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Innovatie | Onderwijsvernieuwing

Geef studenten toegang tot een nieuwe wereld

Georges Van der Perre, Jan Van Campenhout, Pierre Dillenbourg & Diana Laurillard

Op 19 november 2014 organiseerde de Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten (KVAB) een druk bijgewoond symposium onder de titel ‘21st Century Learning in Higher Education: The Campus Blended Online? The Flanders Case’1. Het was het voorlopig sluitstuk van het denkerspro- ject ‘Blended Learning’.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden:

Als eenmaal het kwartje valt

Hans van den Berg, Irene Steens & Charlotte Oude Alink

Op 2 september 2013 begonnen bijna 1600 nieuwe studenten aan hun opleiding op de Universiteit Twente. Niet het aantal nieuwe studenten, maar het feit dat zij allemaal aan compleet nieuw ontworpen bacheloropleidingen begonnen, maakte dit tot een bijzondere gebeurtenis. De Universiteit Twente startte dat studiejaar met TOM (Twents Onderwijsmodel). Kader 1 toont het profiel van onze universiteit. Kader 2 geeft een beschrijving van de verandering

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden:

Listening to the Student Voice

Sanna McGregor, Roselinde Bon, Peter McCully, Zahia Siab & Djoni de Vos

Higher education institutions promote themselves on the premise that their institution will provide students with more than just the best education, but with the best educational experience. The student experience of a university can cover everything from how comfortable students feel in their classes to the committees and clubs they are involved in. The student experience is a concept that is hard to quantify, yet increasingly research universities are attempting to gather data surrounding it in order to use this data for policy reforms.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Studentenbeleid

Overpeinzing te Harvard

Marijk van der Wende

Ervaringen met vernieuwingen in de praktijk van het hoger onderwijs is een mooi thema voor een sector die vaak prat gaat op historie en traditie. Maar (dus) ook fanatiek wordt bestookt door innovatiegoeroes en consultants als het laatste bolwerk dat fundamenteel zal moeten veranderen als gevolg van nieuwe technologie, marktwerking en globalisering.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Column

Wie alleen maar wil feesten, komt echt niet hierheen - Barbara Oomen over het succes van de university colleges

Elma Drayer

Waarom doen university colleges het zo goed in Nederland? Waarom zijn ze zo mateloos populair? En kunnen reguliere hogeronderwijsinstellingen daar wat van opsteken? Jazeker, zegt Barbara Oomen, decaan van het University College Roosevelt te Middelburg. ‘Onze benadering is: jij wilt leren, daarom zit je hier.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Innovatie | Kwaliteit

Elke student is een ongeslepen diamant

Rudy Martens

De faculteit toegepaste economische wetenschappen van de Universiteit Antwerpen biedt topstudenten sinds vier jaar een zogeheten JuMP-programma aan. Maar wie mee wil doen hoeft niet per se de hoogste cijfers te hebben. ‘Het concept “betere student” is voor de bedrijfswereld, onze voornaamste afnemer, geen eendimensionaal gegeven.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Studentenbeleid

De toekomst begint nu!

Lucy Wenting & Linda de Greef

In september 2014 begon de Universiteit van Amsterdam met een compleet nieuwe, interdisciplinaire opleiding. Dat ging uiteraard niet geheel vanzelf. Lucy Wenting en Linda de Greef delen hun ervaringen graag. En komen op grond daarvan met aanbevelingen voor wie hetzelfde overweegt.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Innovatie | Onderwijsvernieuwing

Mag het iets meer zijn?

Michel Tanret, Fred Brackx & Debora Van Durme

Als enige in België kent de Universiteit Gent sinds vorig jaar een breed honoursprogramma: vijftig streng geselecteerde studenten uit alle disciplines volgen vier semesters lang colleges van eminente sprekers uit binnen- en buitenland. De belangstelling is enorm.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Innovatie

Nieuwe rollen, nieuwe regels

Karin Scager, Fried Keesen, Femke Kirschner & Jan van Tartwijk

De Universiteit Utrecht wil in het eenjarige honoursprogramma ‘Young Innovators’ excellente studenten een ‘extra, maatschappelijk gerichte uitdaging’ bieden. Zij krijgen veel autonomie en dragen medeverantwoordelijkheid voor de inrichting van het programma. Maar de omslag van traditioneel onderwijs naar een omgeving waarin studenten hun eigen leerproces sturen bleek nog niet zo gemakkelijk.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijsvernieuwing | Professionalisering

Anders denken én anders doen

Jo Tondeur, Heleen Becuwe, Natalie Pareja Roblin, Els Castelein & Jeroen Thys

Hoe kun je de professionele ontwikkeling van lerarenopleiders het beste aanpakken? Het inrichten van ‘teacher design teams’ biedt een mogelijk antwoord. In zo’n team werken vier tot zes docenten samen aan de ontwikkeling van curriculummaterialen. ‘Daardoor treden ze meteen ook in discussie met collega’s over hun vak, denkbeelden, noden en wensen.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijsvernieuwing

Luisteren naar de noden uit het werkveld

Jan Schelstraete

De Belgische werkgeversorganisatie voor kleinhandelsketens kampte met het probleem dat geen enkele achttienjarige bewust koos voor een loopbaan als winkelmanager. Dat verandert nu de Hogeschool Gent een speciale bachelor retailmanagement aanbiedt.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Bedrijfsleven-Hoger Onderwijs | Innovatie | Onderwijsvernieuwing

T-shaped juristen gevraagd!

Martijn Snoep

Juristen redden het in deze complexe samenleving niet meer met kennis van het recht alleen. Ze moeten óók weet hebben van psychologie, sociologie, politicologie. Helaas is het juridisch onderwijs hier allerminst op ingesteld.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Innovatie | Onderwijsvernieuwing

Datarubriek

Reinout van Brakel

Meekijken op het dashboard

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Redactioneel

Verbeteren en verantwoorden

Bianca Leest, Maarten van de Ven, Marcel Vooijs & Jeroen Winkels

Het nieuwe accreditatiestelsel, ingevoerd in 2011, zou veel oude bezwaren wegnemen. Door de wijzigingen zou de aandacht zich meer kunnen richten op de inhoud van het geboden onderwijs. Bovendien zou de administratieve last voor het wetenschappelijk personeel afnemen. Is dat gelukt? De universiteiten van Leiden en Nijmegen lieten er onderzoek naar doen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijsvernieuwing

Hoe onderzoekers werkelijk denken over valoriseren

Jelena Dobbels, Wouter Kesbeke & Walter Ysebaert

Er zijn weinig cijfers beschikbaar over de feitelijke betrokkenheid van onderzoekers bij valorisatieactiviteiten. Een uitgebreide enquête onder het academisch personeel van Brusselse kennisinstellingen schept duidelijkheid. ‘Valoriseren is in veel disciplines een zaak van persoonlijke interesse en maatschappelijke overtuiging, en minder van professionele opportuniteit of noodzaak.’

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden:

Boeken en bladen

Redactie

- Soms hebben ze alleen een zetje nodig
Adam M. Lavecchia, Heidi Liu & Philip Oreopoulos: Behavioral Economics of Education: Progress and Possibilities.

- Alle elitestudenten lijken op elkaar
William Deresiewicz: Excellent Sheep. The Miseducation of the American Elite and the Way to a Meaningful Life.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Boeken en Bladen